Балалардың жол-көлік жарақаттануының алдын алу

15.09.2026

Күз-қыс кезеңінде көшелер мен жолдарда жол қозғалысына қатысушылардың, әсіресе балалардың қатысуымен болатын жол-көлік оқиғалары мен келеңсіз жағдайлардың саны артады. Бұл оқушылардың көшелер мен жолдардағы қауіпсіз жүріс-тұрыс ережелерін білмеуінен немесе осындай ереже бұзушылықтардың қауіпті салдарын түсінбестен оларды бұзуынан орын алады. Сондықтан көшелер мен жолдарда қауіпсіздік ережелерін сақтау балалар үшін дағдыға айналуы үшін оларға тәртіп пен ұйымшылдық сезімін сіңіру өте маңызды.
Балалар арасындағы жол-көлік жарақаттарының себептері
Жолды белгіленбеген жерде немесе жақындап келе жатқан көлік құралдарының алдында кесіп өту;
 Жолдың жүріс бөлігінде ойнау;
 Жол қозғалысын реттеу сигналдарын елемеу;
 Тоқтатылған көліктердің, құрылыстардың, өсімдіктердің немесе басқа да кедергілердің артынан жолдың жүріс бөлігіне шығу;
 Қоғамдық көліктен түскеннен кейін жолды кесіп өту үшін қауіпсіз емес жерді таңдау;
 Жол қиылысын кесіп өту ережелерін білмеу;
 Жаяу жүргіншілер жолы бола тұра, жолдың жүріс бөлігімен жүру;
 14 жасқа толмаған кезде жолдың жүріс бөлігінде велосипед тебу;
 Жолдың жүріс бөлігінде роликті конькимен немесе самокатпен жүру;
Психологиялық факторлар: қауіптен қашып, қозғалыстағы көліктерге енуі; балалардың айналасындағыларды байқай алмауы; зейінсіздік; қауіпті сезінудің дамымағандығы; және балалардың мінез-құлқын ересектердің жеткіліксіз бақылауы.
Балаларға көшелер мен жолдарда қауіпсіз мінез-құлықты үйрету бойынша ұсыныстар.
Үйден шыққан кезде, егер ғимарат кіреберісінің маңында көлік қозғалысы болса, балаңыздың назарын соған аударыңыз. Көліктердің жақындап келе жатқанын-келмейтінін бірге тексеріңіз. Егер кіреберіс маңында тұрған көліктер немесе ағаштар болса, тоқтап, балаңызға жан-жағына қарауды және жақындап келе жатқан көліктерден қауіп бар-жоғын анықтауды үйретіңіз. Жаяу жүргіншілер жолымен жүргенде, көлік жүретін жолдан барынша алыс жүріңіз. Ересек адам жолға жақын жағымен жүруі тиіс. Мектепке дейінгі немесе бастауыш сынып жасындағы баламен бірге жүргенде, ата-аналар баланың қолынан мықтап ұстап алуы қажет.
Балаңыздың қолынан ұстап тұрып, жолды бақылау үшін басты оңға және солға бұру қимылдарын көрсетіңіз әрі көліктерді өткізіп жіберу үшін қай жерде тоқтау керектігін (жолды бөлетін сызықты) түсіндіріңіз. Балаңызды алысқа қарауға және жақындап келе жатқан көліктерді өткізіп жіберуге үйретіңіз.
Ата-аналарға арналған нұсқаулық — жүргізушілер мен жолаушылар
 Әрбір адам, соның ішінде бөтен көлікте отырғанда немесе қысқа қашықтыққа сапар шеккенде де, қауіпсіздік белдігін міндетті түрде тағуы тиіс. Егер ересектер бұл ережені әдетке айналдырып, автоматты түрде орындайтын болса, бала үшін де бұл тез арада тұрақты дағдыға айналады.
 Балалар арнайы балаларды тасымалдауға арналған ұстаушы құрылғыда отыруы немесе көліктегі ең қауіпсіз орындарды — артқы орындықтың ортаңғы немесе оң жақ бөлігін — иеленуі қажет.
Жүргізуші немесе жолаушы ретінде сіз басқаларға үлгі боласыз. Жол қозғалысына қатысушыларға қатысты агрессивті әрекет жасамаңыз. Егер бірдеңе көңіліңізге жақпаса, басқа жүргізушінің немесе жаяу жүргіншінің жіберген қателігін анық түсіндіріңіз.
 Ұзақ сапар кезінде жиі аялдап тұрыңыз. Балаларға қозғалыс қажет; әйтпесе, олар қауіпсіздік белдігін шешуге тырысып, мазасыздануы мүмкін.

Лицензия 00986 DS

Доступность